سازمان ملل: بیش از 5 میلیون مهاجر به افغانستان بازگشتهاند
کمیشنری پناهندگان سازمان ملل متحد اعلام کرد که با ادامه بازگشت گسترده مهاجرین افغانستان از ایران و پاکستان، بحران انسانی در این کشور عمیقتر شده و برای سال ۲۰۲۶ دستکم ۲۱۶ میلیون دالر بودجه فوری جهت حمایت از بازگشتکنندگان و آوارگان مورد نیاز است.
به گزارش خبرگزاری سریع؛ کمیشنری پناهندگان سازمان ملل متحد (UNHCR) در گزارشی جدید نگاشته است که همچنان شمار زیادی از شهروندان افغانستان در شرایط بسیار دشوار از کشورهای همسایه به latest کشور بازمیگردند یا مجبور به بازگشت میشوند.
بر اساس اعلام این نهاد، از آغاز سال جاری تاکنون نزدیک به ۱۵۰ هزار افغان از ایران و پاکستان به افغانستان بازگشتهاند. این رقم در حالی ثبت شده که پیشتر نیز موج بازگشتها به سطحی بیسابقه رسیده بود؛ بهگونهای که در سال ۲۰۲۵ حدود ۲.۹ میلیون نفر به افغانستان بازگشتهاند و از اکتبر ۲۰۲۳ تاکنون مجموع بازگشتکنندگان به حدود ۵.۴ میلیون نفر رسیده است.
به گفته این نهاد، سرعت و گستره این بازگشتها افغانستان را که هماکنون با وخامت وضعیت انسانی و حقوق بشری ـ بهویژه برای زنان و دختران ـ اقتصاد شکننده و بلایای طبیعی مکرر روبهرو است، با چالشهای جدیتری مواجه کرده است. در گزارش اخیر بانک جهانی نیز آمده است که رشد سریع جمعیت ناشی از بازگشتها در سال ۲۰۲۵ باعث کاهش ۴ درصدی تولید ناخالص داخلی سرانه شده است.
کمیشنری پناهندگان سازمان ملل شمار بالای بازگشتها در سال جاری را با توجه به سرمای شدید زمستان و بارشهای سنگین برف در بسیاری از مناطق افغانستان نگرانکننده خوانده است.
این نهاد نسبت به پایداری روند بازگشتها ابراز نگرانی کرده و گفته است که هرچند تنها پنج درصد از بازگشتکنندگان قصد ترک دوباره افغانستان را دارند، اما بیش از ۱۰ درصد اعلام کردهاند که یکی از بستگان یا اعضای جامعهشان پس از بازگشت، دوباره کشور را ترک کرده است؛ موضوعی که نشاندهنده دشواری بازسازی زندگی پایدار در داخل افغانستان است.
کمیشنری پناهندگان اعلام کرده که تمرکز اصلی در سال جاری بر حمایت از ادغام دوباره بازگشتکنندگان در جامعه است و با توجه به چهار دهه حضور در افغانستان، آمادگی ارائه خدمات حمایتی، سرپناه و پشتیبانی معیشتی ـ بهویژه برای زنان ـ را دارد.
در سطح منطقهای نیز این نهاد هشدار داده است که فضای پناهندگی در حال محدودتر شدن و مسیرهای قانونی مهاجرت در حال کاهش است؛ این امر افغانستانیها را به سمت سفرهای خطرناک سوق میدهد. این سازمان از کشورها خواسته است دسترسی به پناهندگی را حفظ کرده، از پناهندگان حمایت کنند و هیچ فردی را به جایی که حقوق و آزادیهایش در معرض خطر است بازنگردانند.
بر اساس اعلام کمیشنری پناهندگان سازمان ملل، برای سال ۲۰۲۶ حدود ۲۱۶ میلیون دالر بودجه برای حمایت از آوارگان و بازگشتکنندگان در سراسر افغانستان مورد نیاز است؛ اما تاکنون تنها ۸ درصد این مبلغ تأمین شده است.
این نهاد تأکید کرده است که اکنون زمان اقدام فوری برای یافتن راهحلهای پایدار و کمک به بازگشتکنندگان افغانستانی است تا پس از سالها یا حتی دههها زندگی در تبعید، بتوانند زندگی خود را با کرامت، امید و ثبات در کشورشان از نو بسازند.
