ابراز نگرانی اوچا از ممنوعیت خدمات سلامت روان در افغانستان
دفتر هماهنگی کمکهای بشردوستانه سازمان ملل متحد اعلام کرده است که فعالیتهای مرتبط با سلامت روان و حمایتهای روانی–اجتماعی در افغانستان ممنوع شده و همزمان موارد ممانعت از دسترسی به کمکهای بشردوستانه در نیمه دوم سال ۲۰۲۵ بهطور قابل توجهی افزایش یافته است.

به گزارش خبرگزاری سریع؛ بر اساس گزارش تازه دفتر سازمان ملل متحد برای هماهنگی کمکهای بشردوستانه (اوچا)، زنان در افغانستان از جمله گروههایی هستند که بیشترین وابستگی را به خدمات سلامت روان و حمایتهای اجتماعی دارند؛ اما این برنامهها در حال حاضر اجازه فعالیت ندارند. این نهاد افزوده است که هرچند زنان میتوانند به کلینیکها مراجعه کنند، در برخی مناطق ملزماند با محرم مرد همراه باشند.
در بخش دیگری از گزارش آمده است که اخذ مجوز کار و آموزش برای کارکنان زن همچنان با دشواری روبهرو است و در شماری از مناطق، استفاده از موبایل برای کارمندان صحی زن ممنوع شده است. همچنین محدودیتهای مربوط به جنسیت تشدید شده و حضور امدادگران زن در تمام بخشهای غیربهداشتی و آموزشی ممنوع اعلام شده و فعالیتهای تحت رهبری زنان به حالت تعلیق درآمده است.
اوچا گزارش داده است که در فاصله ماههای جولای تا دسمبر ۲۰۲۵، در مجموع ۶۲۳ مورد حادثه مرتبط با دسترسی به کمکهای بشردوستانه ثبت شده که در مقایسه با نیمه نخست سال، ۲۵ درصد افزایش را نشان میدهد. این رویدادها منجر به تعلیق موقت ۳۴۹ فعالیت بشردوستانه و تعطیلی هشت مرکز عمدتاً مراکز درمانی و آموزشی ویژه زنان شده که نسبت به دوره قبلی ۳۷ درصد افزایش داشته است.
به گفته این نهاد، حوزه غرب بیشترین موارد را ثبت کرده و پس از آن مناطق جنوبی و مرکزی افغانستان قرار دارند. اوچا افزوده است که ۸۵ درصد این حوادث ناشی از دخالت مقامهای حاکم در روند توزیع کمکها بوده است؛ مواردی چون ممنوعیت کارکنان زن، تأخیر در امضای تفاهمنامهها، مداخله در انتخاب ذینفعان، دخالت در استخدام و تدارکات و درخواست اطلاعات حساس.
این گزارش همچنین نشان میدهد که محدودیتهای جنسیتی ۳۱ درصد از حوادث ثبتشده را تشکیل میدهد و محدودیت بر تحرک کارکنان زن، حتی در صورت همراهی با محرم، همچنان پابرجاست.
در حالی که بازداشت کارمندان بشردوستانه نسبت به دوره قبل کاهش یافته، اما نگرانیهای امنیتی ادامه دارد. بر اساس دادههای اوچا، ۳۴ کارمند بشردوستانه (۱۸ مرد و ۱۶ زن) در دوره اخیر بازداشت شدهاند که نسبت به ۱۰۰ مورد در دوره قبلی، ۶۶ درصد کاهش را نشان میدهد. با این حال گزارشهایی نیز از تعقیب کارمندان زن توسط افراد مسلح ناشناس در برخی مناطق منتشر شده است.

