روایتهای متضاد از دور سوم مذاکرات ایران و امریکا در جنوا
مذاکرات غیرمستقیم میان ایران و ایالات متحده با میانجیگری عمان، امروز در جنوا آغاز شد. گفتوگوهایی که تمرکز آن بر موضوعات هستهای و رفع تحریمها عنوان شده است. سخنگوی وزارت خارجۀ ایران تأکید کرده که هیچیک از گمانهزنیهای رسانههای خارجی درباره جزئیات این مذاکرات معتبر نیست و تهران صرفاً براساس دستورالعملهای دقیق و برای صیانت از منافع ملی حرکت میکند. با این حال، گزارشهایی از منابع منطقهای و غربی از احتمال پیشرفت نسبی و ارائه پیشنهادهای جدید میان دو طرف حکایت دارد.
به گزارش خبرگزاری سریع؛ مذاکرات غیرمستقیم ایران و امریکا با میزبانی عمان از امروز در شهر جنوا سویس آغاز شد. بنا بر اعلام سخنگوی وزارت خارجۀ جمهوری اسلامی ایران، گفتوگوها از صبح بهصورت فشرده و جدی ادامه داشته و قرار است در ساعت ۵:۳۰ بامداد به وقت محلی ادامه داشته باشد. وی تأکید کرده است: محور گفتوگوها صرفاً موضوعات هستهای است و هیچکدام از گمانهزنیهای برخی رسانههای خارجی مبنی بر وجود مباحث فرابرجامی مورد تأیید ما نیست.
شبکۀ المیادین گزارش داده است که این مذاکرات از ساعاتی قبل وارد مرحلهای جدید و نسبتاً پیشرفته شده و بخشی از نکات مطرحشده از سوی مدیر آژانس بینالمللی انرژی اتمی ممکن است در پیشنویس توافق احتمالی لحاظ گردد.
در همین حال، وبسایت امریکایی اکسیوس به نقل از منابع مطلع نوشته است که تهران پیشنویس پیشنهادی خود را برای توافق تازه ارائه کرده است. در مقابل، روزنامۀ والاستریت ژورنال مدعی شده که ایالات متحده در این گفتوگوها خواستار برچیدن سه مرکز هستهای اصلی ایران در نطنز، فردو و اصفهان و نیز تحویل کامل ذخایر اورانیوم غنیشده شده است.
طبق گزارش اکسیوس، یکی از شروط امریکا دائمی بودن توافق و تحویل حدود ۱۰ هزار کیلوگرم یورانیم غنیشده از سوی ایران است؛ شروطی که منابع ایرانی آن را غیرقابلقبول میدانند.
یک مقام بلندپایۀ ایرانی در گفتوگو با شبکۀ الجزیره، ضمن تأکید بر حق حاکمیتی تهران در غنیسازی یورانیم، افزود که پیشنهاد ایران شامل تعلیق موقت غنیسازی در یک بازۀ زمانی محدود است. وی با رد هرگونه توقف دائمی و برچیدن تأسیسات هستهای گفت: در طرح پیشنهادی ایران هیچ اشارهای به برنامههای موشکی و دفاعی کشور وجود ندارد و همکاریها صرفاً در چارچوب نظارت آژانس بینالمللی انرژی اتمی تعریف شده است.
به گزارش رویترز، یک مقام ارشد ایرانی تأیید کرده است که ایدههای جدیدی در مذاکرات جنوا مطرح شده اما مواردی همچنان نیاز به بررسی در تهران دارد. وی احتمال رسیدن به توافق را در صورتی قابل تحقق دانسته که ایالات متحده مسائل هستهای را از سایر پروندهها جدا کند.
در سوی دیگر، روسیه نیز با انتقاد از رفتار امریکا در منطقه، اعلام کرده است که مسکو و تهران علیرغم فشارها، همکاریهای متقابلاً سودمند خود را گسترش میدهند.
کارشناسان بینالمللی نیز با دقت روند این گفتوگوها را دنبال میکنند. جان مرشایمر، استاد علوم سیاسی دانشگاه شیکاگو، گفته است: نشانههایی وجود دارد که کاخ سفید بهدنبال راهی برای خروج از بحران با ایران است و توافقی شبیه برجام قابلتصور به نظر میرسد.
در عین حال، شبکه سیانان هشدار داده است که فشار بیش از حد بر ایران میتواند امریکا را درگیر اشتباهی مشابه جنگ عراق کند؛ اقدامی که به باور این شبکه نهتنها امنیت واشینگتن را افزایش نخواهد داد بلکه ثبات منطقه را نیز تضعیف میکند.
سخنگوی وزارت خارجۀ ایران در مصاحبه با رسانهها تأکید کرده است: رفتار مذاکراتی ما روشن و بر نتیجۀ عملی متمرکز است. آنچه از سوی برخی مقامهای امریکایی مطرح میشود، گاه متناقض است و موجب تردید در فضای گفتوگو میشود. با این حال، ابتکارات مهمی روی میز قرار دارد و جمعبندی نهایی پس از مشورت با پایتختها انجام خواهد شد.
در مجموع، این مذاکرات در حالی ادامه دارد که فضای گفتوگو میان تهران و واشینگتن همچنان با احتیاط، اختلافنظر و روایتهای متضاد همراه است. هرچند مقامات ایرانی بر جدی بودن مذاکرات و وجود ابتکارات تازه تأکید دارند، اما روشن است که دستیابی به توافق نهایی مستلزم تصمیمهای سیاسی دشوار و ارادهای واقعی از سوی طرفین خواهد بود. ادامه این گفتوگوها میتواند مسیر تحولات آینده در پرونده هستهای ایران و نیز ثبات منطقه را تا حد زیادی تحت تأثیر قرار دهد؛ موضوعی که توجه جامعه بینالمللی را بیش از پیش به جنوا معطوف کرده است.
لینک کوتاه
