اتحادیه اروپا به‌دنبال ایجاد مراکز اخراج پناهجویان در رواندا
اتحادیه اروپا در تلاش است با همکاری رواندا، مراکزی را برای انتقال پناهجویانی ایجاد کند که درخواست پناهندگی‌شان رد شده، اما امکان بازگرداندن آنان به کشورهای اصلی‌شان وجود ندارد.
به گزارش خبرگزاری سریع؛ کشورهای عضو اتحادیه اروپا در حال بررسی طرح ایجاد مراکز بازگشت و اخراج پناهجویان در کشورهای افریقایی هستند و رواندا به‌عنوان گزینه اصلی این طرح مطرح شده است.
روزنامه استاندارد گزارش داده است که انتظار می‌رود گام بعدی برای انتقال بخشی از سیستم پناهندگی اروپا به بیرون از این قاره، روز دوشنبه در نشستی در شهر وین برداشته شود.
اتحادیه اروپا مدتی است تلاش می‌کند مراکز بازگشت پناهجویان را در کشورهای ثالث ایجاد کند. بر اساس این طرح، پناهجویانی که درخواست‌شان در اروپا رد شده، اما امکان بازگرداندن آنان به کشورهای اصلی‌شان وجود ندارد، به این مراکز منتقل خواهند شد.
پنج کشور اتریش، آلمان، دانمارک، یونان و هالند که خود را «گروه اجرایی» می‌نامند، از ماه جنوری روی اجرای این طرح کار می‌کنند.
گزارش‌ها نشان می‌دهد که رواندا شریک احتمالی اروپا برای ایجاد این مراکز خواهد بود. وزیران مسوول این پنج کشور روز دوشنبه در وین دیدار می‌کنند و پس از آن انتظار می‌رود اعلامیه‌ای در این زمینه صادر شود.
آنان همچنان در کنفرانس مهاجرت وین که از سوی مرکز بین‌المللی توسعه سیاست‌های مهاجرت برگزار می‌شود، شرکت خواهند کرد. وینسنت بیروتا، وزیر داخله رواندا، نیز قرار است روز سه‌شنبه در این نشست سخنرانی کند.
در آغاز، کشورهایی مانند ازبکستان، قزاقستان، موریتانی و کنیا برای میزبانی چنین مراکزی مورد توجه اتحادیه اروپا قرار داشتند؛ اما از تابستان به این‌سو، رواندا و اوگاندا به گزینه‌های اصلی تبدیل شده‌اند.
به گفته شماری از نماینده‌گان پارلمان اروپا که در این مذاکرات دخیل بوده‌اند، رواندا در گفت‌وگوها نقش فعالی داشته و به‌ویژه در زمینه تدابیر امنیتی، خواسته‌های محدودی مطرح کرده است.
رواندا پیش از این نیز در زمینه مهاجرت و پناهندگی با کشورهای دیگر همکاری داشته است. میان سال‌های ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۸، اسراییل نزدیک به چهار هزار پناهجو، عمدتاً از اریتره و سودان، را به رواندا و اوگاندا منتقل کرد.
همچنان در سال ۲۰۲۲، بریتانیا تلاش کرد نخستین گروه پناهجویان را به رواندا بفرستد؛ اما دادگاه‌ها به‌دلیل نگرانی‌های حقوق بشری این طرح را متوقف کردند. دولت جدید بریتانیا نیز در سال ۲۰۲۴ به این پروژه پایان داد. این طرح در مجموع بیش از ۷۰۰ میلیون پوند، معادل حدود ۸۴۰ میلیون یورو، برای لندن هزینه برداشت.
امریکا نیز در تابستان سال ۲۰۲۵ توافقی با رواندا امضا کرد که بر اساس آن، قرار بود حداکثر ۲۵۰ مهاجر از این کشور به رواندا منتقل شوند.
بر بنیاد گزارش‌ها، طرح اتحادیه اروپا در رواندا در مرحله آزمایشی قرار دارد و برنامه‌هایی برای ایجاد مراکز مشابه در کشورهای دیگر نیز مطرح است. اوگاندا می‌تواند یکی از گزینه‌های بعدی باشد.
با این حال، ایجاد مراکز بازگشت در کشورهای ثالث با انتقادهای جدی نهادهای حقوق بشری روبه‌رو شده است. یکی از نگرانی‌های اصلی این است که آیا کشورهای میزبان می‌توانند معیارهای بین‌المللی، به‌ویژه اصل منع بازگرداندن اجباری پناهجویان به مکان‌هایی که با خطر آزار و شکنجه روبه‌رو هستند، رعایت کنند یا خیر.
سازمان‌های عفو بین‌الملل و دیده‌بان حقوق بشر نیز از این‌گونه توافق‌ها انتقاد کرده‌اند.
