نهادهای بینالمللی: ممنوعیت آموزش دختران نظام سلامت افغانستان را فلج کرده است
همزمان با روز جهانی قابله، نهادهای بینالمللی از جمله صندوق جمعیت ملل متحد و سازمان جهانی صحت نسبت به کمبود شدید پرسنل زن در نظام صحی افغانستان هشدار دادهاند. ممنوعیت آموزش دختران و محدودیت اشتغال زنان، کشور را در آستانه بحرانی عمیق در بخش سلامت قرار داده است.
به گزارش خبرگزاری سریع؛ در پی انتشار گزارشهای جدید از سوی صندوق جمعیت ملل متحد، کمبود قابلههای آموزشدیده به یکی از تهدیدهای جدی برای سلامت مادران و نوزادان افغان تبدیل شده است. این نهاد در پیامی به مناسبت روز جهانی قابله، بر نقش حیاتی قابلهها در کاهش مرگومیر مادران و نوزادان تأکید کرد و ممنوعیت تحصیل دختران را عامل اصلی بحران انسانی در نظام درمانی افغانستان دانست.
بر پایه بررسی مشترک سازمان جهانی صحت و مؤسسه KIT هالند، افغانستان به ازای هر دههزار نفر تنها ۱۰.۳ کارمند درمانی کلیدی (شامل داکتر، پرستار و قابله) دارد؛ در حالیکه استندرد جهانی این رقم را ۴۴.۵ نفر تعیین کرده است. در این میان، ولایت کابل به تنهایی حدود ۵۰ درصد متخصصان کشور را در خود جای داده و مناطق دوردست از کمبود شدید نیروهای زن رنج میبرند.
طبق دادههای سازمان جهانی صحت، روزانه در افغانستان ۲۴ مادر و ۱۶۷ نوزاد تازهمتولدشده بر اثر عوارض قابل پیشگیری در جریان زایمان جان میدهند. این سازمان تخمین زده است که کشور به حدود ۱۸ هزار قابله دیگر برای پوشش نیاز فعلی نیاز دارد.
صندوق جمعیت ملل متحد تأکید کرده است که سرمایهگذاری بر تربیت یک میلیون قابله دیگر، مؤثرترین راه نجات جان مادران و نوزادان خواهد بود؛ زیرا این اقدام دسترسی به مراقبتهای پیش از زایمان، زایمان ایمن و مراقبتهای پس از زایمان را گسترش میدهد.
در همین حال، یونیسف در گزارش تازهای با عنوان «هزینه بیعملی در قبال آموزش دختران و مشارکت زنان در نیروی کار» هشدار داده است که ادامه محدودیتها تا سال ۲۰۳۰ موجب خروج حدود ۵۴۰۰ کارمند زن درمانی از چرخه فعالیت خواهد شد؛ رقمی که تا سال ۲۰۳۵ ممکن است به ۹۶۰۰ نفر برسد.
دکتر کاترین راسل، مدیر اجرایی یونیسف، گفته است:
«افغانستان توان از دست دادن معلمان، پرستاران، داکتران و قابلههای آینده را ندارد؛ تداوم ممنوعیت تحصیل دختران، پیامدهای فاجعهبار خواهد داشت.»
در بسیاری از ولایتها از جمله ننگرهار، زنان از نبود قابلههای زن در مراکز درمانی شکایت دارند. هنجارهای فرهنگی اجازه ویزیت زنان توسط پزشکان مرد را نمیدهد و در نتیجه جان مادران و نوزادان در خطر است.
در کنار همه این عوامل، صندوق جمعیت ملل متحد از تعطیلی صدها مرکز درمانی به دلیل قطع بودجههای بینالمللی خبر داده و گفته است که حدود ۶.۳ میلیون نفر، عمدتاً زنان و دختران، از دسترسی به خدمات اساسی صحی محروم شدهاند.
نهادهای بینالمللی تاکید دارند که اگر تحصیل و اشتغال زنان در عرصه سلامت بلامانع گردد، افغانستان میتواند از فاجعه خاموش مرگ مادران و کودکان جلوگیری کند.
