شهادت امام رضا (ع) و روز جهانی چپدستان
۲۲ اسد در کنار یادآوری مناسبتهای فرهنگی و اجتماعی، فرصتی برای اندیشیدن به شخصیتهای بزرگ دینی و همچنین توجه به تفاوتهای طبیعی میان انسانهاست. در این روز، از یک سو یاد و نام حضرت امام رضا (ع)، هشتمین امام شیعیان، گرامی داشته میشود و از سوی دیگر، در تقویم جهانی، موضوع چپدستان و ضرورت احترام به تفاوتهای فردی مورد توجه قرار میگیرد. حضرت علی بن موسی الرضا (ع) در سال ۱۴۸ هجری قمری در مدینه متولد شد و در سال ۲۰۳ هجری قمری به شهادت رسید. ایشان در دورهای از تاریخ اسلام زندگی میکردند که اختلافات سیاسی و فکری فراوانی وجود داشت. امام رضا (ع) با دانش، اخلاق، بردباری و گفتوگو با مردم، جایگاه ویژهای در میان مسلمانان پیدا کردند. یکی از برجستهترین ویژگیهای امام رضا (ع)، توجه فراوان ایشان به علم و دانش بود. در دوران زندگی آن حضرت، نشستهای علمی و گفتوگوهای فکری میان پیروان ادیان و دیدگاههای مختلف برگزار میشد و امام رضا (ع) با دانش و استدلال در این مباحث حضور مییافتند. زندگی امام رضا (ع) برای نسل امروز نیز پیامهای مهمی دارد. احترام به دیگران، گفتوگوی منطقی، کمک به نیازمندان، صبر در برابر مشکلات و اهمیت دادن به دانش از جمله درسهایی است که میتوان از زندگی آن حضرت آموخت.
امام رضا (ع) پس از سالها تلاش برای هدایت مردم و گسترش دانش و اخلاق، در سال ۲۰۳ هجری قمری در خراسان به شهادت رسیدند. مرقد ایشان در شهر مشهد مقدس قرار دارد و هر سال میلیونها زائر از نقاط مختلف جهان برای زیارت حرم مطهر آن حضرت به این شهر سفر میکنند. یاد شهادت امام رضا (ع) تنها یک مناسبت تاریخی نیست؛ بلکه فرصتی برای بازخوانی ارزشهایی است که آن حضرت در زندگی خود به آنها پایبند بودند. جامعهای که به علم، اخلاق، عدالت، مهربانی و احترام متقابل اهمیت بدهد، میتواند مسیر پیشرفت و آرامش را بهتر طی کند.
روز جهانی چپدستان
۱۳ آگست، برابر با ۲۲ اسد، به عنوان روز جهانی چپدستان شناخته میشود. این مناسبت برای افزایش آگاهی درباره چپدستان و توجه به نیازها و تجربههای آنان شکل گرفته است. چپدست بودن یک تفاوت طبیعی در میان انسانهاست. برخی افراد کارهایی مانند نوشتن، نقاشی یا استفاده از ابزارها را با دست چپ انجام میدهند. با این حال، بسیاری از وسایل و محیطهای آموزشی و کاری در جهان بیشتر با نیاز افراد راستدست طراحی شدهاند. به همین دلیل، روز جهانی چپدستان فرصتی است تا جامعه به تفاوتهای فردی بیشتر توجه کند. در محیط مکتب نیز باید به این تفاوتها احترام گذاشته شود. دانشآموز چپدست نباید به دلیل شیوه متفاوت نوشتن یا انجام کارها مورد تمسخر قرار گیرد. هر دانشآموز استعدادها و ویژگیهای خاص خود را دارد و وظیفه خانواده، مکتب و جامعه این است که زمینه رشد همه کودکان و نوجوانان را فراهم کند.
شاید در نگاه نخست، شهادت یک شخصیت بزرگ دینی و روز جهانی چپدستان دو موضوع کاملاً متفاوت به نظر برسند؛ اما میتوان میان این دو مناسبت یک پیام مشترک پیدا کرد؛ احترام به انسان و ارزشهای انسانی. زندگی امام رضا (ع) بر دانش، اخلاق، بردباری و رفتار شایسته با دیگران تأکید داشت. روز جهانی چپدستان نیز به ما یادآوری میکند که انسانها با یکدیگر متفاوتاند و این تفاوتها نباید سبب تبعیض یا تمسخر شود. جامعه سالم جامعهای نیست که همه افراد در آن دقیقاً مانند یکدیگر باشند؛ بلکه جامعه سالم جایی است که افراد با وجود تفاوتهای شان بتوانند در کنار هم زندگی کنند، از یکدیگر بیاموزند و به حقوق یکدیگر احترام بگذارند.
این روز میتواند فرصتی برای یادآوری دو پیام مهم باشد؛ آموختن از بزرگان و احترام به تفاوتهای انسانی. یاد امام رضا (ع) ما را به سوی علم، اخلاق، صبر، گفتوگو و مهربانی دعوت میکند و روز جهانی چپدستان به ما میآموزد که تفاوتهای طبیعی افراد را بپذیریم و برای همه فرصتهای برابر فراهم کنیم. اگر نسل جوان با دانش و اخلاق رشد کند و در کنار آن، تفاوتهای دیگران را محترم بشمارد، جامعهای ساخته خواهد شد که در آن هر انسان بتواند استعدادهای خود را شکوفا کند. این شاید یکی از ارزشمندترین پیامهایی باشد که میتوان از این مناسبتها برای زندگی امروز آموخت.
نویسنده: عبدالله احمدی
