صندوق بینالمللی پول: هوش مصنوعی ۴۰ درصد مشاغل جهان را متأثر میسازد
مدیرعامل صندوق بینالمللی پول هشدار داده است که هوش مصنوعی میتواند حدود ۴۰ درصد مشاغل جهان و نزدیک به ۶۰ درصد مشاغل در اقتصادهای پیشرفته را متأثر سازد؛ روندی که بهویژه فرصتهای کاری جوانان و فارغالتحصیلان تازهوارد به بازار کار را با چالش روبهرو میکند.

به گزارش خبرگزاری سریع؛ کریستالینا جورجیوا، مدیرعامل صندوق بینالمللی پول، هوش مصنوعی را به سونامی آرام تشبیه کرده و هشدار داده است که گسترش این فناوری در سالهای آینده تغییرات گستردهای در بازار کار جهان ایجاد خواهد کرد.
او در نشست سالانه این نهاد در بانکوک گفته است که هوش مصنوعی میتواند حدود ۴۰ درصد مشاغل جهان را دستخوش تغییر، کاهش جایگاه یا حذف سازد. به گفته جورجیوا، این تأثیر در اقتصادهای پیشرفته به حدود ۶۰ درصد مشاغل میرسد؛ در حالی که در کشورهای کمدرآمد حدود ۲۳ درصد برآورد شده است.
با این حال، پایینبودن این رقم در کشورهای کمدرآمد لزوماً به معنای مصونیت بیشتر نیروی کار نیست؛ بلکه دسترسی محدودتر به فناوری و سرعت پایینتر گسترش آن نیز در این تفاوت نقش دارد.
رشد اقتصادی آسیا با رونق هوش مصنوعی
بر اساس گزارش صندوق بینالمللی پول، رونق تولید سختافزارهای هوش مصنوعی در آسیا به رشد اقتصادی شماری از کشورهای این منطقه کمک کرده است. تایوان، کوریای جنوبی، تایلند و مالیزیا، بهعنوان چهار مرکز مهم صادرات این تجهیزات، بهطور میانگین رشد اقتصادی ۴.۴ درصد بالاتر از پیشبینیهای اولیه ثبت کردهاند.
در نمونهای که در گزارش آمده، رشد اقتصادی کوریای جنوبی در سهماهه نخست سال به ۷.۵ درصد رسیده است؛ رقمی که از برآورد ۱.۸ درصدی ماه اپریل بیشتر بوده است.
جورجیوا پیشتر در سخنرانی خود در سنگاپور گفته بود که سختافزارهای هوش مصنوعی و تجهیزات مرتبط، بیش از یکدهم تجارت کالایی جهان را تشکیل میدهند. او همچنان پیشبینی کرده است که سرمایهگذاری در این بخش به سطحی برسد که از برخی سرمایهگذاریهای تاریخی در زیرساختهای راهآهن و برق فراتر رود.
با وجود این رشد، مدیرعامل صندوق بینالمللی پول هشدار داده است که منافع اقتصادی این رونق بیشتر در زنجیره تأمین و تولید تجهیزات متمرکز مانده و بسیاری از کشورهای جهان هنوز از آن بهرهمند نشدهاند.
همچنین، بر اساس ارقام مطرحشده در گزارش، افزایش بهای انرژی در پی جنگ در خاورمیانه بر چشمانداز اقتصاد جهانی فشار وارد کرده است. صندوق بینالمللی پول پیشبینی رشد اقتصاد جهان در سال ۲۰۲۶ را ۳ درصد اعلام کرده؛ رقمی که نسبت به پیشبینی ۳.۵ درصدی برای سال ۲۰۲۵ پایینتر است.
جوانان در معرض تغییرات بازار کار
یکی از نگرانیهای اصلی صندوق بینالمللی پول، تأثیر هوش مصنوعی بر فرصتهای کاری جوانان و فارغالتحصیلانی است که تازه وارد بازار کار میشوند.
این فناوری میتواند بسیاری از وظایف تکراری و اداری را خودکار سازد؛ وظایفی که بخش مهمی از مشاغل ابتدایی در شرکتها و ادارهها بر آنها استوار است. در نتیجه، ممکن است فرصتهای کاری اولیه کاهش یابد یا مهارتهای مورد نیاز برای ورود به بازار کار تغییر کند.
تارمان شانموگاراتنام، رئیسجمهور سنگاپور، نیز در جریان این نشست گفته است که تقاضا برای نخستین شغل فارغالتحصیلان رو به کاهش است. او هشدار داده که اگر دولتها برای آمادهسازی نیروی کار و مدیریت پیامدهای این فناوری اقدام نکنند، شکاف میان کشورهای ثروتمند و در حال توسعه بیشتر خواهد شد.
افزون بر این، انتقال بخشی از درآمد از کارگران به مالکان سرمایه و شرکتهای بزرگ فناوری میتواند بر درآمد مالیاتی دولتها تأثیر بگذارد. سرمایهگذاریهای هنگفت و بدهیهای شرکتهای فعال در این حوزه نیز نگرانیهایی درباره ثبات بازارهای مالی ایجاد کرده است.
در همین حال، آجی بانگا، رئیس بانک جهانی، گفته است که این نهاد بر توسعه ابزارهای کوچکتر هوش مصنوعی تمرکز دارد؛ ابزارهایی که برای نیازهای مشخص در بازارهای نوظهور، از جمله زراعت، خدمات صحی و آموزش، طراحی میشوند.
هوش مصنوعی و چالش سالخوردگی جمعیت
در کنار نگرانیهای مربوط به اشتغال، هوش مصنوعی میتواند به کشورهای آسیایی در مقابله با پیامدهای سالخوردگی جمعیت نیز کمک کند.
بر اساس آمار مطرحشده در کتاب تازه صندوق بینالمللی پول، چین، جاپان و کوریای جنوبی ممکن است تا سال ۲۰۵۰ نزدیک به ۲۵ درصد نیروی کار فعال خود را در نتیجه سالخوردگی جمعیت از دست بدهند. افزایش بهرهوری با استفاده از فناوریهای جدید میتواند بخشی از این کاهش را جبران کند.
کریشنا سرینیواسان، مدیر بخش آسیا و اقیانوسیه صندوق بینالمللی پول، تأکید کرده است که سیاستگذاران باید میان افزایش توانایی نیروی کار و خودکارسازی کامل وظایف تعادل برقرار کنند.
به گفته او، اقتصادهای پیشرفته آمادگی بیشتری برای استفاده از فرصتهای هوش مصنوعی دارند؛ اما برنامههای اصلاحی و آموزش مهارتهای تازه در کشورهای در حال توسعه نیز میتواند زمینه پذیرش گستردهتر این فناوری را فراهم سازد.

